F-35 Parçaları Hong Kong'da Çin'in Elinde: İade Edilmediği İddia Edildi

Sevkiyatta Avustralya Hava Kuvvetleri’ne ait bir F-35 savaş uçağının kokpit kanopisi ile silah yuvası kapağının bulunduğu belirtiliyor. Her iki bileşenin de Lockheed Martin tarafından tedarik edildiği ve radar izini azaltmaya yardımcı olan özel radar emici malzemeler içerdiği aktarılıyor. Bu nedenle parçaların doğrudan elektronik sistemler barındırmamasına rağmen, F-35’in düşük görünürlük teknolojisi açısından belirli bilgiler sağlayabileceği değerlendiriliyor.

Olayın nasıl gerçekleştiği ise henüz tam olarak açıklığa kavuşmuş değil. Bloomberg kaynaklarına göre sevkiyatın Güney Kore’de neden durduğu, Hong Kong’a yönlendirme kararının kim tarafından alındığı ve bunun kasıtlı bir işlem mi yoksa bir hata mı olduğu bilinmiyor. Daha önce parçaların yalnızca Hong Kong’a yönlendirildiği ve kaybolduğu düşünülürken, yeni bilgiler Çin hükümetinin parçaları teslim aldığı iddiasını gündeme getirdi.

Çin tarafında ise konuya ilişkin net bir açıklama yapılmış değil. Çin Büyükelçiliği hemen bir açıklama yapmazken, Pekin Dışişleri Bakanlığı 24 Eylül’de olaydan haberdar olmadığını bildirdi. Buna karşın ABD tarafında olayın farkında olunduğu ve parçaların geri alınması için çalışmalar yürütüldüğü belirtiliyor.

Pentagon’a bağlı F-35 Ortak Program Ofisi, sevkiyatla ilgili sorunun incelendiğini ve ABD makamlarıyla sanayi ortaklarının parçaların geri alınması için birlikte çalıştığını açıkladı. Lockheed Martin de benzer bir olayın tekrar yaşanmaması amacıyla taşıma süreçlerinin gözetimini güçlendirmek üzere ilgili taraflarla çalışma yürüttüğünü belirtti.

Pentagon ve Lockheed Martin ayrıca söz konusu parçaların kullanılamaz durumda olduğunu ve hassas teknolojilerin istismar edilmesi riskinin düşük olduğunu ifade ediyor. Ancak kokpit kanopisi ve silah yuvası kapağında kullanılan radar emici malzemeler, F-35’in düşük görünürlük kabiliyetleri nedeniyle olayın dikkat çekmesine neden oluyor.

F-35’in radar karşısındaki görünürlüğünü azaltan özellikler yalnızca uçağın gövde tasarımından oluşmuyor. Uçağın farklı bölümlerinde kullanılan özel malzemeler ve kaplamalar da bu kabiliyetin önemli parçaları arasında yer alıyor. Bu nedenle fiziksel parçaların incelenmesi, uçağın gizlilik özellikleri hakkında sınırlı da olsa ek bilgi sağlayabilecek bir konu olarak değerlendiriliyor.

Olayın ardından asıl soru ise parçaların nasıl Hong Kong’a yönlendirildiği ve Çin’in bunlara hangi koşullarda eriştiği. ABD ve Avustralya makamlarının yürüttüğü incelemelerin, sevkiyat zincirindeki hatanın veya yönlendirme kararının kaynağını ortaya çıkarması bekleniyor.